czwartek, 6 września 2012

Sztuka przyrządzania warzyw bez tajemnic


Jak ugotować warzywa, by nie straciły wartości odżywczych? Co zrobić, by nie ciemniały tuż po pokrojeniu? Na co zwrócić uwagę przygotowując surówkę? Czyli krótki przewodnik dla tych, którzy chcą "wycisnąć" z warzyw jak najwięcej!

Niewłaściwie gotowane warzywa tracą wiele witamin /©123RF/PICSEL

Niewłaściwie gotowane warzywa tracą wiele witamin


Kiedy rozdrabniamy warzywa, często zaraz po pokrojeniu ciemnieją, tracąc przy tym wartość odżywczą. Proces ten jest spowodowany kontaktem surowca z tlenem i enzymami uwalnianymi z uszkodzonych komórek. Aby go ograniczyć należy:

- zapewnić szybkie tempo obierania i rozdrabniania produktów
- schładzać półprodukty i gotowe potrawy

- ograniczyć dostępność tlenu (np. poprzez szybkie dodanie sosu czy zalewy)
-zakwasić warzywa (np. poprzez dodanie soku z cytryny)

Wszystkie te zabiegi, dzięki osłabieniu aktywności enzymów oraz ograniczeniu dostępu tlenu, zmniejszą niechciane i niekorzystne zmiany. Warto również pamiętać o tym, że warzywa należy myć poprzez płukanie, a nie moczenie, które powoduje duże straty witamin rozpuszczalnych w wodzie. - Do obierania i krojenia warzyw nie należy używać narzędzi wykonanych z rdzewiejących materiałów, gdyż poprzez kontakt z nimi następuje przyspieszenie działania enzymów rozkładających witaminy - mówi Alicja Kalińska, ekspert kampanii "Pora na pomidora, czyli jak tu nie kochać polskich warzyw i owoców", Dyrektor Centrów Dietetycznych SetPoint. - Dodatkowo warzywa trzeba obierać możliwie cienko. A wszystko po to, by nie obniżać zawartości witamin - dodaje.

Jak gotować warzywa

Większość warzyw należy gotować pod przykryciem, wrzucając je na wrzącą wodę. Warto również, aby były w skórce, którą obiera się dopiero po ugotowaniu. Jeśli nie jemy warzyw od razu po przyrządzeniu, istotne jest również tempo ich schładzania. Im szybciej zostaną schłodzone, tym korzystniej dla wartości odżywczych oraz trwałości potrawy. Jeśli gotujemy warzywa jako samodzielne danie (np. brokuły gotowane), wystarczy po ugotowaniu przelać je zimną wodą i chłodne wstawić do lodówki. Jeśli natomiast warzywa są częścią dania (np. gulasz mięsno-warzywny), najlepiej przełożyć potrawę z gorącego garnka do zimnego naczynia (dodatkowo naczynie można włożyć do zimnej wody), a następnie wstawić (już chłodne) do lodówki.
Warto również pamiętać o tym, aby do przechowywania oraz gotowania warzyw nie używać obitych naczyń emaliowanych, gdyż tak jak w przypadku rdzewiejących narzędzi do obierania czy krojenia, poprzez kontakt z rdzą następuje przyspieszenie działania enzymów rozkładających witaminy. Dobrze jest natomiast warzywa bogate w karoten gotować z dodatkiem tłuszczu, który przyczynia się do wzrostu przyswajalności prowitaminy A oraz poprawia wygląd potrawy.


O czym warto pamiętać przygotowując surówki

Surówka z porem i pomidorami, z pysznej marchewki, z sałatą i ogórkiem... Pomysłów na dodatek do drugiego dania lub potrawę samą w sobie jest wiele. Robi się je szybko, zazwyczaj z tego, co akurat mamy pod ręką, a zawsze smakują wyśmienicie. Przygotowując surówkę należy jednak pamiętać, by jak najszybciej połączyć występujące w niej warzywa z substancją zespalającą, czyli z sosem, dressingiem czy oliwą. Jeśli do jej przygotowania korzystamy z mrożonych produktów, należy rozmrażać je w lodówce - w temperaturze 4-8°C bez dostępu światła. Surówki najlepiej spożywać bezpośrednio po przygotowaniu, szczególnie te z pomidorem, lub ewentualnie w czasie od 2 do 6 godzin po przygotowaniu (w zależności od zawartych w niej składników). Te z warzywami gotowanymi wysoką wartość utrzymują dłużej - przez około dobę.

Źródło: Alicja Kalińska, ekspert kampanii "Pora na pomidora, czyli jak tu nie kochać polskich warzyw i owoców", Dyrektor Centrów Dietetycznych SetPoint.

wtorek, 3 lipca 2012

Pizza margherita





PRZYGOTOWANIE: 60 MINUT

Składniki:

na 3-4 pizze 

  • 500 g mąki (najlepiej specjalnej do pizzy), 
  • 15 g drożdży piwnych, 1 łyżeczka cukru, 
  • 300 ml wody 
  • 2 łyżki oliwy extra vergine (z pierwszego tłoczenia), 
  • oliwa do smarowania, 
  • mąka do posypywania, 
  • sól, 
  • 200 g przecieru pomidorowego, 
  • 350 g mozzarelli, 
  • świeża bazylia.


Przepis:

Rozpuść drożdże w 200 ml ciepłej wody z dodatkiem 1/2 łyżeczki cukru. Do miski wsyp połowę mąki (250 g), dodaj szczyptę soli, pozostały cukier, wymieszaj i wlej rozpuszczone drożdże. Wymieszaj, przykryj ściereczką i odstaw do wyrośnięcia na pół godziny w ciepłe, nieprzewiewne miejsce. Do zaczynu dodaj pozostałą mąkę, oliwę i 100 ml ciepłej wody. Wyrabiaj najpierw w misce, a potem na stolnicy lub blacie kuchennym, aż ciasto będzie elastyczne. Podziel ciasto na 4 części, przełóż do osobnych misek, posmaruj delikatnie oliwą, natnij wierzch na krzyż, przykryj ściereczkami i odstaw do wyrośnięcia na godzinę w ciepłe, nieprzewiewne miejsce. Każdą porcję ciasta rozwałkuj na jak najcieńszy okrągły placek. Posmaruj placki oliwą, a następnie rozsmaruj na nich cienką warstwę przecieru pomidorowego. Na pizzach poukładaj plastry mozzarelli i porwane listki bazylii. Ponownie skrop oliwą. Wstaw do pieca rozgrzanego do 230 st. C i piecz ok. 15 minut. 

Rady: 
margherita to jedna z najpopularniejszych rodzajów pizzy, możesz też do niej użyć innych dodatków: oliwek, szynki, pepperoni, kaparów, anchois itp.

Sernik na zimno z jagodami



PRZYGOTOWANIE: 20 MINUT
Składniki:

Konfitura: 

  • 100 g jagód,
  •  łyżka cukru.


Ciasto: 

  • 2 jajka, 
  • 30 g cukru, 
  • 40 g mąki pszennej. 


Masa sernikowa: 

  • 400 g tłustego, białego sera, 
  • 300 ml śmietany 36-proc., 
  • 1 torebka cukru waniliowego, 
  • 300 g cukru pudru, 
  • 400 g jagód, 
  • 4 żółtka, 
  • 10 g żelatyny.


Przepis:

Syrop klonowy podgrzej w rondlu, dodaj alkohol i jagody. Chwilę gotuj, aby odparować nadmiar wody. Gdy sos zgęstnieje, układaj lody na talerzykach, oblej gorącym sosem i udekoruj czekoladą oraz melisą.


Naleśniki pomarańczowe





PRZYGOTOWANIE: 45 MINUT

Składniki:

  • 25 dag mąki , 
  • 2 jajka , 
  • 2 szklanki mleka , 
  • 1/2 torebki cukru waniliowego ,
  •  5 dag masła , 
  • 1 kieliszek koniaku , 
  • tłuszcz do patelni , 
  • skórka otarta z 2 pomarańczy , 
  • 10 dag masła ,
  •  6 dag cukru pudru , 
  • 50 g likieru.


Przepis:

Z przesianej mąki, jajek, mleka i cukru waniliowego utrzyj ciasto naleśnikowe. Ciągle ucierając, wlej stopione masło, a na koniec alkohol. Odstaw na godzinę, a potem usmaż cieniutkie naleśniki. Skórkę pomarańczową rozetrzyj z masłem i cukrem, wlej likier, wymieszaj, masą posmaruj naleśniki. Złóż i zapiecz w gorącym piekarniku. Podawaj udekorowane cząstkami pomarańczy.

Sałatka z arbuzem i serem fetas


PRZYGOTOWANIE: 30 MINUT
Składniki:

  • Ok. 1 kg arbuza, 
  • Opakowanie sera feta, 
  • 3 łyżki posiekanej świeżej mięty, 
  • 5 łyżek soku z cytryny, 
  • 2 łyżki płynnego miodu, 
  • świeżo zmielony czarny pieprz.


Przepis:

Umyj arbuza, oczyść z pestek i pokrój w kostkę tak, jak odsączony ser feta. Do miski wsyp oba tak przygotowane składniki. Nie mieszaj. Świeże listki mięty umyj, osusz i drobno posiekaj. Posiekaną miętę rozsyp na arbuza z fetą. Sok cytrynowy wymieszaj z miodem i polej nim sałatkę. Całość oprósz pieprzem.

Wiosenna sałatka Coleslaw


PRZYGOTOWANIE: 40 MINUT

Składniki:
  • 2 szklanki poszatkowanej białej kapusty
  • 1 marchewka pokrojona w paseczki,
  • 2 łyżki posiekanego szczypiorku,
  • 3 łyżki gęstej śmietany,
  • 2-3 łyżki białego octu winnego,
  • 2 łyżeczki cukru,
  • szczypta kminku,
  • sól.
Przepis:
Obficie posól kapustę w dużej misce, odstaw. Po 30 minutach opłucz na sicie i osusz, dodaj marchewkę, szczypiorek, śmietanę i przyprawy. Wstaw do lodówki, aby się przegryzła, wyjmij na pół godziny przed podaniem.

Racuchy gryczane





Gryczane słodkie racuchy z truskawkami i serkiem miętowym

  • 5 jajek
  • 40 g cukru pudru
  • 50 ml kefiru
  • 150 g ugotowanej na mleku kaszy gryczane
  • 50 g mąki pszennej
  • 150 g niemielonego sera twarogowego
  • 3 łyżki jogurtu naturalnego
  • 1 łyżeczka posiekanej mięty
  • 1 łyżeczka miodu
  • 200 g truskawek
  • tłuszcz do smażenia



Sposób przygotowania: 

: Żółtka ubij z cukrem pudrem na puszysta masę. Dodaj kefir, ugotowana kaszę gryczaną oraz mąkę i delikatnie wymieszaj. Na koniec dodaj ubitą na sztywno pianę z białek. Na patelni, na delikatnym tłuszczu, na wolnym ogniu usmaż małe okrągłe racuszki tak, by się dobrze wypiekły. Rozkrusz widelcem ser twarogowy i dopraw miętą, miodem oraz jogurtem. Truskawki drobno pokrój. Usmażone racuszki przekładać masa serową i posypywać cukrem pudrem, udekoruj pokrojonymi truskawkami.